Wie de Donckse buurt binnenrijdt, waant zich even in een andere tijd. De huizen worden liefdevol ook wel de ‘Donckse huisjes’ genoemd. Bewoner Edwin de Haan werd er geboren en kocht er in 2007 zelf een huis.
 
“Ik ben op nummer 1 geboren, nu woon ik op de andere hoek. Ik vind het mooi dat de geschiedenis zich herhaalt: mijn eigen dochter werd hier ook geboren.”
Er moest veel gebeuren toen Edwin en zijn vrouw het huis kochten. “Het was deels gemoderniseerd, maar veel oude kenmerken waren weg. Die hebben we zoveel mogelijk hersteld. Bijvoorbeeld de voordeur. Oorspronkelijk zat er een hoge deur in, een ongewone maat. Die was vervangen voor een standaardmaat met een raampje erboven. Ook de ramen aan de voorkant wilden we herstellen. Geen twee hoge ramen, maar vier kleinere ramen.”
Edwin deed veel onderzoek. “Je moet er wel liefde voor hebben’’, vertelt hij. “Anders kun je het beter niet aan beginnen. Je moet echt in de details duiken. Gelukkig is er ook een subsidie, maar die dekt zeker niet alle kosten.”
 
Moestuin
De Donckse buurt werd gebouwd rond 1923 vanwege de grote woningnood na de Eerste Wereldoorlog. Er was in Ridderkerk veel behoefte aan betaalbare huizen voor arbeidersgezinnen. Er werd een buurt gebouwd met eenvoudige, maar degelijke eengezinswoningen.
De buurt is een van de vroegste voorbeelden van sociale woningbouw in Ridderkerk. Bijzonder detail: de diepe achtertuinen zijn bewust ontworpen, zodat bewoners groenten konden verbouwen en kippen of zelfs een varken konden houden. Zo hoefden gezinnen minder geld uit te geven aan voedsel. Tegenwoordig gebruiken sommige bewoners hun tuin nog (deels) als moestuin.

De buurt bestaat uit 52 huizen, aangevuld met tien woningen die een aantal jaar later werden gebouwd. De woningen zijn laag, gebouwd met rode baksteen en rode pannendaken. Opvallend: de huizen staan niet precies op één rechte lijn. Daardoor oogt de straat afwisselend en gezellig.
Edwin heeft tijdens zijn onderzoek aardig wat tekeningen gevonden. Met al zijn kennis helpt hij regelmatig nieuwe bewoners op weg. “Door een lijntje te leggen met de gemeente, met tekeningen en dergelijke.”
Vroeger werd vooral naar de buurt als geheel gekeken. Inmiddels heeft iedere woning een eigen status als gemeentelijk monument. “Anders was het ingewikkeld als iemand een aanvraag deed voor bijvoorbeeld een renovatie. Inmiddels is er ook bijna een document klaar waarin alle details en richtlijnen staan. Daardoor hebben eigenaren straks alle benodigde informatie bij elkaar.”
 
Verbondenheid
Niet alleen de historie en de intieme sfeer van de straatjes maken dat Edwin graag in de Donckse buurt woont. “De saamhorigheid is hier groot. Het is niet meer zoals honderd jaar geleden, dat iedereen bij elkaar binnenloopt. Maar bewoners kennen elkaar en kijken naar elkaar om. Die openheid is er nog. En er is hier regelmatig iets te doen. De buurt werd vroeger daarom al het ‘Roergebied’ genoemd. Er wonen hier veel kinderen. Voor hen hebben we een speeltuin en een pluktuin. Met dagen als kerst en Sinterklaas organiseren we iets. En drie jaar geleden hebben we het honderdjarig bestaan van de buurt gevierd’’.
Er zijn ook goede contacten met de Theresiakapel en Het Huys ten Donck, waar de wijk direct tegenaan ligt. “En hoewel de Donckselaan er officieel niet bij hoort, zien we het steeds meer als één geheel. Daar ben ik heel blij mee, want het is de entree van de wijk. Het valt mensen die hier komen direct op: iedereen zwaait hier altijd even naar elkaar.”
 
Op zaterdag 12 september is het Open Monumentendag in Ridderkerk. U kunt dan gratis verschillende monumenten bezoeken. Het thema is ‘Veerkrachtig erfgoed - in tijden van onzekerheid’. Bekijk het programma op uitagendaridderkerk.nl/agenda/open-monumentendag-ridderkerk en instagram.com/omd.ridderkerk.
Buren kunnen elkaar ontmoeten in de tuin, waar de kinderen met elkaar kunnen spelen.

De buurt is een van de vroegste voorbeelden van sociale woningbouw in Ridderkerk.